{"id":699,"date":"2021-08-07T22:59:26","date_gmt":"2021-08-07T20:59:26","guid":{"rendered":"https:\/\/genocidewola44.pl\/?p=699"},"modified":"2024-02-13T08:54:17","modified_gmt":"2024-02-13T07:54:17","slug":"polska-dwa-milimetry-od-serca","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/genocidewola44.pl\/index.php\/2021\/08\/07\/polska-dwa-milimetry-od-serca\/","title":{"rendered":"Polska dwa milimetry od serca"},"content":{"rendered":"\n

PAWE\u0141 KAPUSTA <\/strong>urodzi\u0142 si\u0119 w 1899 roku. Mia\u0142 czworo rodze\u0144stwa, rodzice utrzymywali si\u0119 z 2-hektarowego gospodarstwa w podkrakowskich Wo\u0142owicach. Kiedy mia\u0142 16 lat wcielono go do armii austriackiej. Walczy\u0142 w Alpach na froncie w\u0142oskim. Pierwszy raz w \u017cyciu zabi\u0142 \u017co\u0142nierza i sam cudem unikn\u0105\u0142 \u015bmierci. Gdy wr\u00f3ci\u0142 do domu matka nie pozna\u0142a go. Gdy pozna\u0142a, zemdla\u0142a.<\/p>\n\n\n\n

\"\"
W kompani asystencyjnej w 1919 r.<\/figcaption><\/figure><\/div>\n\n\n\n

W 1919 roku zaci\u0105gn\u0105\u0142 si\u0119 ochotniczo do polskiego 13 pu\u0142ku piechoty w Krakowie. Trafi\u0142 do tzw. kompanii asystencyjnej w Bochni. By\u0142a to doborowa jednostka szybkiego reagowania sk\u0142adaj\u0105ca si\u0119 z \u017co\u0142nierzy zaprawionych w boju,  kierowana do szczeg\u00f3lnie zagro\u017conych miejsc.<\/p>\n\n\n\n

Wraz z pu\u0142kiem zosta\u0142 wys\u0142any na front ukrai\u0144ski, gdzie na kr\u00f3tko dosta\u0142 si\u0119 do niewoli zako\u0144czonej spektakularn\u0105 ucieczk\u0105. Ukrai\u0144cy zabrali mu buty i spodnie. Jaki\u015b je\u017adziec przywi\u0105za\u0142 go sznurem do siod\u0142a i poci\u0105gn\u0105\u0142 w nieznane. Kiedy szli przez wertepy i chaszcze, Pawe\u0142, ros\u0142y 20-latek, oceni\u0142, \u017ce i ko\u0144 i je\u017adziec s\u0105 do\u015b\u0107 mizerni. Na zboczu jakiego\u015b jaru szarpn\u0105\u0142 sznurem tak mocno, \u017ce zwali\u0142 je\u017ad\u017aca na ziemi\u0119 razem z koniem, po czym da\u0142 nura w pobliskie zaro\u015bla i pogna\u0142 do pu\u0142ku.<\/p>\n\n\n\n

We wrze\u015bniu 1919 roku walczy\u0142 ju\u017c z bolszewikami na Wile\u0144szczy\u017anie. W okolicy Po\u0142ocka zosta\u0142 odznaczony krzy\u017cem Virtuti Militari V klasy i awansowany z kaprala na plutonowego za brawurowy atak, podczas kt\u00f3rego zosta\u0142 ranny, a dowodzony przez niego 15-osobowy oddzia\u0142 wzi\u0105\u0142 do niewoli oko\u0142o stu bolszewik\u00f3w. Kpt. Kazimierz Goch w \u201cZarysie historji wojennej pu\u0142k\u00f3w polskich 1918-1920. 13 pu\u0142k piechoty\u201d podsumowa\u0142: \u201eniepospolitem m\u0119stwem odznaczy\u0142 si\u0119 plutonowy Pawe\u0142 Kapusta\u201d.<\/p>\n\n\n\n

\"\"
Legitymacja Virtuti Militari<\/figcaption><\/figure>\n\n\n\n

14 sierpnia 1920 roku w Ossowie uczestniczy\u0142 w r\u00f3wnie szale\u0144czym kontruderzeniu w prze\u0142omowym momencie Bitwy Warszawskiej, kt\u00f3re odwr\u00f3ci\u0142o jej losy. O \u015bwicie dwa rosyjskie pu\u0142ki przerwa\u0142y lini\u0119 obronn\u0105 i wdar\u0142y si\u0119 na g\u0142\u0119boko\u015b\u0107 4 km do Ossowa. Polskie straty by\u0142y ogromne, panowa\u0142 chaos, pad\u0142 ksi\u0105dz Ignacy Skorupka. Dwa kilometry dalej bieg\u0142a pusta szosa do Warszawy. Nie broni\u0142 jej ju\u017c nikt. W odwodzie zosta\u0142 ostatni oddzia\u0142, III batalion Paw\u0142a Kapusty\u2026<\/p>\n\n\n\n

\"\"
Z ojcem i siostr\u0105 na pocz\u0105tku lat dwudziestych<\/figcaption><\/figure><\/div>\n\n\n\n

Boles\u0142aw Walig\u00f3ra w \u201cBoju pod Ossowem i Le\u015bniakowizn\u0105 w dniu 14.VIII.1920\u201d pisa\u0142: \u201eNa lewem skrzydle pluton pod dow\u00f3dztwem Kapusty w okolicy mostku nawi\u0105za\u0142 \u0142\u0105czno\u015b\u0107 z oddzia\u0142ami 33. p.p. […] Wkr\u00f3tce por. Szewczyk wyda\u0142 kr\u00f3tki rozkaz: na gwizdek mia\u0142 ka\u017cdy \u017co\u0142nierz wystrzeli\u0107 po 5 naboi, a nast\u0119pnie rzuci\u0107 si\u0119 biegiem naprz\u00f3d przez rzeczk\u0119. Dow\u00f3dcy mieli uwa\u017ca\u0107 na ochotnik\u00f3w. Gdy po\u0142\u0105czenie z baterj\u0105 zosta\u0142o nawi\u0105zane, por. Szewczyk da\u0142 um\u00f3wiony sygna\u0142. Kompanje ra\u017ano skoczy\u0142y naprz\u00f3d, kompanja karabin\u00f3w maszynowych ruszy\u0142a za dow\u00f3dc\u0105 batalionu i przesz\u0142a przez mostek. To niespodziewane natarcie zrobi\u0142o swoje. Pod Ossowem nieprzyjaciel zamierza\u0142 stawi\u0107 op\u00f3r, lecz ogie\u0144 \u201ez pod pachy\u201d nacieraj\u0105cych kompanij, a zw\u0142aszcza jednego karabina maszynowego, zmusi\u0142 go do przerwania walki.\u201d Kapitan Goch podsumowa\u0142: \u201cIII batalion 13 pu\u0142ku piechoty odegra\u0142 w tym boju decyduj\u0105c\u0105 rol\u0119 klina roz\u0142upuj\u0105cego pie\u0144 dw\u00f3ch pu\u0142k\u00f3w 79-ej brygady sowieckiej\u201d. Tak zacz\u0105\u0142 si\u0119 cud nad Wis\u0142\u0105.<\/p>\n\n\n\n

We wrze\u015bniu Pawe\u0142 Kapusta walczy\u0142 te\u017c pod Dytjatynem. Bitw\u0119 t\u0119, najbardziej bohatersk\u0105 w historii pu\u0142ku, nazwano polskimi Termopilami, zapisano na Grobie Nieznanego \u017bo\u0142nierza w Warszawie i w\u0142\u0105czono do losowania miejsca jego ekshumacji. Uczestniczy\u0142 w niej ten sam III batalion w sile 200 \u017co\u0142nierzy. Przez sze\u015b\u0107 godzin powstrzymywali wielokrotnie silniejszego przeciwnika ratuj\u0105c przed okr\u0105\u017ceniem ca\u0142\u0105 dywizj\u0119. Wykrwawione resztki wycofa\u0142y si\u0119 dopiero gdy zabrak\u0142o amunicji. 97 \u017co\u0142nierzy poleg\u0142o, 86 odnios\u0142o rany. Zgin\u0119\u0142a ca\u0142a obs\u0142uga 6 dzia\u0142, nazwanych Bateri\u0105 \u015amierci.<\/p>\n\n\n\n

Bitw\u0119 uwiecznili na p\u0142\u00f3tnach Jerzy i Wojciech Kossakowie. Osiemna\u015bcie lat p\u00f3\u017aniej Pawe\u0142 Kapusta z delegacj\u0105 pu\u0142ku podarowa\u0142 jeden z obraz\u00f3w korpusowi podoficerskiemu w Baranowiczach. Za udzia\u0142 w wojnie polsko-bolszewickiej otrzyma\u0142 Krzy\u017c Walecznych i medal Polska Swemu Obro\u0144cy 1918-1921. Awansowa\u0142 na sier\u017canta, a 13 pu\u0142k ulokowa\u0142 si\u0119 na sta\u0142e w Pu\u0142tusku.<\/p>\n\n\n\n

\"\"
Kopiec Pi\u0142sudskiego – Kapusta czwarty z prawej<\/figcaption><\/figure>\n\n\n\n

W 1926 roku wraz z 13 p.p. walczy\u0142 po stronie Marsza\u0142ka Pi\u0142sudskiego. Szturmowa\u0142 z okolic ul. Czerniakowskiej w kierunku Alei Ujazdowskich i Belwederu, kt\u00f3re obsadzi\u0142y oddzia\u0142y rz\u0105du i prezydenta. Zosta\u0142 ranny na wie\u017cy ko\u015bcio\u0142a \u015bw. Stefana przy Czerniakowskiej kieruj\u0105c ogniem karabinu maszynowego. Zabanda\u017cowany walczy\u0142 dalej a\u017c do zdobycia Belwederu. W Wilanowie, gdzie rozbrojono przeciwnika i internowano prezydenta Wojciechowskiego z rz\u0105dem, obj\u0105\u0142 s\u0142u\u017cb\u0119 wartownicz\u0105.<\/p>\n\n\n\n

Tutaj po raz pierwszy w \u017cyciu zetkn\u0105\u0142 si\u0119 osobi\u015bcie z Pi\u0142sudskim. Kiedy Marsza\u0142ek zobaczy\u0142 rannego \u017co\u0142nierza z Virtuti Militari, spyta\u0142, sk\u0105d ten krzy\u017c. Us\u0142yszawszy opis brawurowego rajdu z Wile\u0144szczyzny w 1920 roku odpar\u0142 \u201etak tak, pami\u0119tam\u201d. Dopytywa\u0142 si\u0119 o \u015bwie\u017c\u0105 ran\u0119. P\u00f3\u017aniej zaprosi\u0142 sier\u017canta Kapust\u0119 i jeszcze jednego \u017co\u0142nierza na prywatny obiad do Sulej\u00f3wka. Jednak najpierw ranny sier\u017cant sp\u0119dzi\u0142 kilka tygodni w szpitalu. Okaza\u0142o si\u0119, \u017ce kula min\u0119\u0142a serce o dwa milimetry.<\/p>\n\n\n\n

\"\"
St. sier\u017c. Pawe\u0142 Kapusta – lata trzydzieste<\/figcaption><\/figure><\/div>\n\n\n\n

W listopadzie 1928 sier\u017cant Kapusta roku otrzyma\u0142 pami\u0105tkowy medal na X-lecia Niepodleg\u0142o\u015bci, Br\u0105zowy Krzy\u017c Zas\u0142ugi za osi\u0105gni\u0119cia szkoleniowe w wojsku i oficersk\u0105 odznak\u0119 13 p.p. Zosta\u0142 cz\u0142onkiem pocztu sztandarowego pu\u0142ku, z kt\u00f3rym bra\u0142 udzia\u0142 w defiladach i przyjmowa\u0142 przysi\u0119gi rekrut\u00f3w. Uko\u0144czy\u0142 kurs podoficerski. W 1935 roku na pogrzebie Marsza\u0142ka Pi\u0142sudskiego z pocztem sztandarowym uczestniczy\u0142 w uroczysto\u015bciach w stolicy, a w 1936 roku w z\u0142o\u017ceniu urny z sercem do grobu matki na Rossie w Wilnie.<\/p>\n\n\n\n

\"\"
Dziesi\u0119ciolecie odzyskania niepodleg\u0142o\u015bci – Pawe\u0142 Kapusta na lewo od sztandaru.<\/figcaption><\/figure>\n\n\n\n

We wrze\u015bniu 1939 roku walczy\u0142 pod Dzia\u0142dowem, gdzie mie\u015bci\u0142 si\u0119 najbardziej wysuni\u0119ty punkt oporu niemal przy samej granicy pruskiej. Tam wys\u0142ano najlepszych. Potem w twierdzy Modlin, gdzie o ma\u0142y w\u0142os nie straci\u0142 \u017cycia. Wybuch pocisku zasypa\u0142 go ca\u0142ego opr\u00f3cz nogi, kt\u00f3r\u0105 przypadkiem zauwa\u017cy\u0142 jaki\u015b \u017co\u0142nierz. Dosta\u0142 si\u0119 do niewoli. W 1941 roku opu\u015bci\u0142 ob\u00f3z jeniecki udaj\u0105c ci\u0119\u017cko chorego. Wr\u00f3ci\u0142 do domu do Nasielska. Wygl\u0105da\u0142 tak \u017ale, \u017ce \u017cona go nie pozna\u0142a.<\/p>\n\n\n\n

Po wojnie by\u0142 nachodzony i przes\u0142uchiwany przez Urz\u0105d Bezpiecze\u0144stwa. Gro\u017cono mu wi\u0119zieniem i \u015bmierci\u0105, ale nie wyjawi\u0142, za co otrzyma\u0142 Virtuti Militari i Krzy\u017c Walecznych. Dwaj towarzysze broni spisali notarialnie przebieg jego s\u0142u\u017cby w spos\u00f3b bardzo wybi\u00f3rczy i og\u00f3lnikowy, nara\u017caj\u0105c si\u0119 UB. Teczka z przedwojennymi aktami Virtuti Militari przetrwa\u0142a czasy PRL, ale uda\u0142o si\u0119 j\u0105 wydoby\u0107 z wojskowych archiw\u00f3w dopiero w 21 wieku.<\/p>\n\n\n\n

\"\"
Z ukochan\u0105 c\u00f3rk\u0105 Wie\u0144czys\u0142aw\u0105 w latach pi\u0119\u0107dziesi\u0105tych<\/figcaption><\/figure><\/div>\n\n\n\n

 St. sier\u017cant Kapusta nie chcia\u0142 wst\u0105pi\u0107 do Ludowego Wojska Polskiego. W 1951 roku zosta\u0142 przeniesiony do rezerwy. W\u0142adze utrudnia\u0142y mu znalezienie pracy. Zosta\u0142 robotnikiem fizycznym na stacji kolejowej w Nasielsku, a p\u00f3\u017aniej kasjerem z najni\u017csz\u0105 pensj\u0105. \u017by\u0142 biednie z \u017con\u0105 i dw\u00f3jk\u0105 dzieci w dw\u00f3ch pokoikach niewielkiego domku z w\u0119glowym piecem i studni\u0105 na zewn\u0105trz. Wojskowe dokumenty i sze\u015b\u0107 order\u00f3w ukry\u0142 w kom\u00f3rce na w\u0119giel. Ujrza\u0142y \u015bwiat\u0142o dzienne dopiero na jego pogrzebie, w rocznic\u0119 sowieckiej napa\u015bci na Polsk\u0119 17 wrze\u015bnia 1981 r.<\/p>\n\n\n\n

\"\"
Ods\u0142oni\u0119cie pomnika w Nasielsku w 2016 r.<\/figcaption><\/figure>\n\n\n\n

W 2016 roku w Nasielsku ods\u0142oni\u0119to pomnik upami\u0119tniaj\u0105cy dw\u00f3ch kawaler\u00f3w Virtuti Militari z Nasielska \u2013 st. Sier\u017canta Paw\u0142a Kapust\u0119 i kapitana Antoniego Sochaczewskiego. Pomnik zosta\u0142 ufundowany staraniem Polaka mieszkaj\u0105cego w USA Tomasza Krasonia. Podczas uroczysto\u015bci z wart\u0105 honorow\u0105 ordery Paw\u0142a Kapusty prezentowa\u0142 prawnuk, tak\u017ce Pawe\u0142, m\u00f3j syn. <\/p>\n\n\n\n

Marek Gizmajer<\/strong><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

PAWE\u0141 KAPUSTA urodzi\u0142 si\u0119 w 1899 roku. Mia\u0142 czworo rodze\u0144stwa, rodzice utrzymywali si\u0119 z 2-hektarowego gospodarstwa w podkrakowskich Wo\u0142owicach. Kiedy mia\u0142 16 lat wcielono go […]<\/a><\/p>\n<\/div>","protected":false},"author":2,"featured_media":702,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[8,6],"tags":[],"class_list":["post-699","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-dokumenty","category-relacje"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/genocidewola44.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/699","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/genocidewola44.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/genocidewola44.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/genocidewola44.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/genocidewola44.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=699"}],"version-history":[{"count":2,"href":"https:\/\/genocidewola44.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/699\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":711,"href":"https:\/\/genocidewola44.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/699\/revisions\/711"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/genocidewola44.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media\/702"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/genocidewola44.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=699"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/genocidewola44.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=699"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/genocidewola44.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=699"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}